Aşkenaz kökeni: Khazar efsanesi mi, genetik gerçek mi

Aşkenaz Yahudilerinin aslında 8. yüzyılda Yahudiliğe geçen Hazarların torunu olduğu iddiası, 1976'dan beri antisemit komplo teorilerinin vazgeçilmez malzemesi — ama genetik bilim ne diyor? Arthur Koestler 'On Üçüncü Soy' (1976) kitabında Hazar hipotezini popülerleştirdi. 2013'te genetikçi Eran Elhaik çalışmasıyla gündeme getirdi ama Doron Behar, Pavel Flegontov vb. aynı yıl çürüttü. 2023 ABD İnsan Genetiği Kurulu toplantısında sunulan afiş çalışması Hazar Hanlığı genomlarında Batı Türki profili buldu, Aşkenaz Yahudileriyle 'hiçbir ortak köken kanıtı yok' tespiti yaptı. Flegontov vd. (2016) ve Stampfer (2013) Hazarların toplu Yahudiliğe geçişinin bile tarihi bir efsane olabileceğini öne sürdü. Günümüzde neredeyse tüm tarihçiler ve genetisyenler hipotezi reddediyor; Aşkenaz kökeni Ortadoğu (Levanten) → Akdeniz → Doğu Avrupa rotasıyla kanıtlandı.